Nền kinh tế toàn cầu đang đứng trước nguy cơ lạm phát đình trệ và có khả năng suy thoái hơn khi giá nhiên liệu, thực phẩm và kim loại tăng sau cuộc xâm lược của Nga vào Ukraine.
Suy đoán về biện pháp trừng phạt đối với nguồn cung cấp năng lượng của Nga đã đưa giá dầu có thời điểm lên trên 130 USD/thùng. Giá khí đốt của châu Âu tiếp tục tăng cao hơn sau khi tăng gấp đôi vào tuần trước, và lúa mì đang ở gần mức kỷ lục sau khi Ukraine rời khỏi vị trí một trong những nhà cung cấp cây trồng toàn cầu hàng đầu. Đồng, palađi và các kim loại khác cũng tiếp tục tăng.
Với việc thế giới vẫn chưa hoàn toàn thoát khỏi Covid 19 và các chuỗi cung ứng đang bị rạn nứt một lần nữa, chi phí nguyên liệu thô ngày càng leo thang đe dọa một đòn kép kiểu những năm 1970 đối với các công ty và người tiêu dùng thông qua lạm phát thậm chí còn nhanh hơn và nhu cầu yếu hơn.
Dự đoán từ các chuyên gia
Một câu hỏi được đặt ra là liệu các nền kinh tế sẽ bị lạm phát đình trệ hay một cuộc suy thoái khác chỉ hai năm kể từ khi đại dịch buộc phải sụt giảm sâu nhất trong nhiều thập kỷ. Châu Âu – khu vực Nga cung cấp khoảng 40% nhu cầu khí đốt đang gặp rủi ro đặc biệt, mặc dù Mỹ và Châu Á cũng bị ảnh hưởng.
Các nhà kinh tế tại Ngân hàng Barclays và công ty tài chính JPMorgan hạ thấp dự báo về tăng trưởng toàn cầu. Cả hai đều kỳ vọng phát triển yếu hơn khoảng một điểm phần trăm và lạm phát mạnh hơn một điểm phần trăm so với trước đây.
Các nhà kinh tế của Barclays cho rằng: “Giá hàng hóa tăng vọt và sự lo lắng rủi ro gia tăng do chiến tranh Nga – Ukraine gây ra một cú sốc lạm phát. Trong khi châu Âu có vẻ dễ bị tổn thương hơn Mỹ và Anh nằm ở đâu đó ở giữa, thì Trung Quốc dường như ít bị ảnh hưởng nhất”.
Các chính phủ đang chịu áp lực bù đắp những khoản chi tiêu lớn hơn, chẳng hạn như trợ cấp để bảo vệ người nghèo khỏi chi phí năng lượng cao. Trong khi đó, các ngân hàng trung ương sẽ phải thận trọng ngay cả khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ dường như vẫn sẽ tăng lãi suất.
Các nhà kinh tế Aneta Markowska và Thomas Simons của Jefferies cho biết: “Fed không có lựa chọn nào khác ngoài việc tăng lãi suất vào tháng 3, và chúng tôi tin rằng họ sẽ tiếp tục tăng vượt mức đó bất chấp những rủi ro địa chính trị. Kịch bản tăng 7 lần có vẻ vẫn là một trường hợp cơ sở hợp lý.”
Việc cắt đứt các chuyến hàng khí đốt qua Ukraine có thể làm giảm 1% GDP của khu vực đồng euro, trong khi toàn bộ lượng khí đốt của Nga sẽ có nghĩa là thiệt hại 2,2%. Họ cho rằng việc Nga ngừng hoàn toàn xuất khẩu dầu 4,3 triệu thùng/ngày sang Mỹ và châu Âu sẽ làm giảm GDP toàn cầu 3 điểm phần trăm.
Ngoài Nga, Ukraine và các nền kinh tế láng giềng ở phía đông châu Âu, các quốc gia khu vực đồng euro có nguy cơ cao nhất. Nền kinh tế khu vực đồng euro có thể suy giảm trong quý thứ ba và lạm phát 6% trong năm nay.
Giá năng lượng có thể đẩy lạm phát lên trên 6%
Trong khi lạm phát đã ở mức gần 6%, gấp ba lần mục tiêu chính thức của Ngân hàng Trung ương châu Âu, các quan chức có thể chọn tập trung vào việc hỗ trợ tăng trưởng ngay từ bây giờ. Paolo Gentiloni, ủy viên phụ trách kinh tế 
của Liên minh châu Âu, cảnh báo tuần trước rằng giá năng lượng cao “có thể sẽ ảnh hưởng đáng kể” đến tăng trưởng.
Erik Nielsen, cố vấn kinh tế trưởng của UniCredit Group, cho biết: “Chính xác nền kinh tế châu Âu sẽ bị ảnh hưởng nặng nề trong giai đoạn này, nhưng sự phục hồi sau Covid chắc chắn sẽ bị trì hoãn đáng kể”. Ông nhận thấy nguy cơ “lạm phát đình trệ – tức là suy thoái với lạm phát”.
Bi quan hơn nữa là Gilles Moec, nhà kinh tế trưởng tại AXA Investment Managers, người nói rằng việc mất một điểm phần trăm so với tăng trưởng GDP trong năm nay “bây giờ có vẻ lạc quan”.
Giá năng lượng tăng đột ngột sẽ làm tăng chi phí tiêu dùng ở các nước nhập khẩu dầu và ảnh hưởng đến các nhà sản xuất và xuất khẩu. Giá tiêu dùng và chi phí sản xuất ở châu Á đã tăng nhanh trước khi Nga xâm lược, và khu vực này dễ bị tổn thương bởi chi phí lương thực cao hơn.
Những nhân tố hỗ trợ và các giải pháp.
Các biến thể omicron đang rút lui, các hộ gia đình và doanh nghiệp đã tích lũy tiền tiết kiệm trong thời kỳ đại dịch và hầu hết các thị trường lao động đã thắt chặt. Trung Quốc hiện cũng đang đặt mục tiêu tăng trưởng khoảng 5,5% vào năm 2022, cao hơn ước tính của nhiều nhà kinh tế.
Đây không phải là lần đầu tiên giá dầu tăng cao làm ảnh hưởng đến tăng trưởng toàn cầu. Giá dầu thô tăng gấp đôi trong các năm 1973-74, 1978 và 2007-2008 đều cho thấy các cuộc suy thoái. Nhưng điều chỉnh theo lạm phát, nó sẽ cần phải vượt quá 170 đô la để vượt qua kỷ lục năm 2008, theo Ngân hàng Quốc gia Canada.
Paul Donovan, nhà kinh tế trưởng toàn cầu tại UBS Wealth Management, cho rằng: “Mặc dù các nhà xuất khẩu dầu sẽ được hưởng lợi, nhưng họ chi tiêu ngày nay nhiều hơn so với những năm 1970, điều này sẽ hỗ trợ nhu cầu toàn cầu. Trong khi đó, các hộ gia đình cũng có thể phản ứng bằng cách cắt giảm nhu cầu tiêu dùng thấp hơn vì có thể làm giảm giá. Với thương mại hàng hóa toàn cầu ở mức kỷ lục, sự gia tăng sản lượng và cũng sẽ làm giảm giá.
Các nhà máy ở Anh hiện đang tạm ngừng sản xuất trong thời gian nhu cầu năng lượng hàng ngày cao điểm và khởi động lại khi giá điện giảm. Thế giới cũng ít phụ thuộc vào dầu thô hơn trước đây.
Nguồn tham khảo: bloomberg
LƯU Ý: Bài viết chỉ cung cấp thông tin để tham khảo, không phải là lời khuyến nghị đầu tư.
By Lewis Ta – Cointrack.today
Theo dõi website cointrack.today để cập nhật thêm nhiều xu hướng, tin tức mới nhất từ thị trường crypto!
